{"id":3122,"date":"2025-07-08T14:59:59","date_gmt":"2025-07-08T11:59:59","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/?p=3122"},"modified":"2025-07-08T15:01:48","modified_gmt":"2025-07-08T12:01:48","slug":"ithalata-dayali-hayvanciligin-sorunlari-ve-cozum-onerileri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/?p=3122","title":{"rendered":"\u0130THALATA DAYALI HAYVANCILI\u011eIN SORUNLARI VE \u00c7\u00d6Z\u00dcM \u00d6NER\u0130LER\u0130"},"content":{"rendered":"\n<p>\u0130stanbul Sanayi Odas\u0131\u2019n\u0131n (\u0130SO) yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 \u201cHayvanc\u0131l\u0131k Sekt\u00f6r\u00fcne Bak\u0131\u015f: Sorunlar ve \u00c7\u00f6z\u00fcm<br>\u00d6nerileri\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 rapor, asl\u0131nda uzun zamand\u0131r g\u00f6rmezden gelinen ama toplumun sofras\u0131na kadar<br>sirayet eden bir ger\u00e7ekli\u011fi g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor: T\u00fcrkiye hayvanc\u0131l\u0131kta \u00fcretimden uzakla\u015f\u0131yor, ithalata<br>ba\u011f\u0131ml\u0131 hale geliyor.<br>\u0130SO Ba\u015fkan\u0131 Erdal Bah\u00e7\u0131van\u2019\u0131n da ifade etti\u011fi gibi, hayvanc\u0131l\u0131k yaln\u0131zca ekonomik bir sekt\u00f6r de\u011fil; ayn\u0131<br>zamanda sosyal adaletin, sa\u011fl\u0131kl\u0131 nesillerin, k\u0131rsal kalk\u0131nman\u0131n ve ulusal g\u0131da g\u00fcvenli\u011finin temel ta\u015f\u0131.<br>Ancak son 10 y\u0131lda ya\u015fanan geli\u015fmelere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u00fclke olarak bu alanda yanl\u0131\u015f bir rota izledi\u011fimiz<br>\u00e7ok a\u00e7\u0131k.<br>M\u0130LYAR DOLARLIK \u0130THALAT: GIDA YER\u0130NE D\u00d6V\u0130Z VERD\u0130K<br>Son 13 y\u0131lda canl\u0131 hayvan ve k\u0131rm\u0131z\u0131 et ithalat\u0131na tam 10,6 milyar dolar harcanm\u0131\u015f. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k,<br>hayvanc\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcne verilen destek 8,88 milyar dolarda kalm\u0131\u015f. Bu tabloya dikkatle bakarsak,<br>T\u00fcrkiye\u2019nin \u00fcretimi desteklemek yerine, d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131 hale gelmi\u015f bir t\u00fcketim modeline y\u00f6neldi\u011fini net<br>bi\u00e7imde g\u00f6rebiliriz.<br>Daha da \u00e7arp\u0131c\u0131s\u0131, T\u00fcrkiye her y\u0131l d\u00fcnya s\u0131\u011f\u0131r ithalat\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k %10\u2019unu tek ba\u015f\u0131na yap\u0131yor. Yani<br>d\u00fcnya genelinde en \u00e7ok ithalat yapan \u00fclkelerden biriyiz. Bu durum, sadece d\u00f6vizi yurt d\u0131\u015f\u0131na<br>ak\u0131tmakla kalm\u0131yor; ayn\u0131 zamanda krizlere, fiyat dalgalanmalar\u0131na, d\u0131\u015f politikalara kar\u015f\u0131 da k\u0131r\u0131lganl\u0131k<br>yarat\u0131yor.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"440\" height=\"261\" src=\"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/zaferozcivan.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-2890\" style=\"width:362px;height:auto\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n<p><br>B\u00f6ylesine d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131 bir yap\u0131yla ne fiyat istikrar\u0131 sa\u011flanabilir ne de \u00fcretici korunabilir. Olan da<br>\u00fcreticiye oluyor, t\u00fcketiciye oluyor. Kimi zaman kasap reyonlar\u0131nda k\u0131rm\u0131z\u0131 etin kilosu 600 liraya<br>dayand\u0131\u011f\u0131nda bunun nedenini sadece piyasa dalgalanmas\u0131yla a\u00e7\u0131klayamay\u0131z.<br>YEM BULMAK DERT, MERAYI KULLANMAK AYRI B\u0130R DERT<br>\u0130SO raporuna g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2019nin kaba yem a\u00e7\u0131\u011f\u0131 %25 seviyesine ula\u015fm\u0131\u015f durumda. Yani hayvanlar\u0131n<br>do\u011fal ve ucuz \u015fekilde beslenebilece\u011fi kaynaklar yetersiz. Bunun do\u011fal sonucu da yem ithalat\u0131na<br>y\u00f6nelmek. \u00d6zellikle karma yem fiyatlar\u0131n\u0131n d\u00f6vize ba\u011fl\u0131 olarak artmas\u0131 \u00fcretim maliyetlerini<br>t\u0131rmand\u0131r\u0131yor ve \u00fcreticiyi k\u00f6\u015feye s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor.<br>Bir ba\u015fka temel sorun ise mera alanlar\u0131n\u0131n etkin kullan\u0131lmamas\u0131. T\u00fcrkiye\u2019nin Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu<br>b\u00f6lgeleri gibi potansiyeli y\u00fcksek alanlar\u0131nda hayvanc\u0131l\u0131k geri plana d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda. Mera m\u00fclkiyet<br>sorunlar\u0131, verimsizlik ve bak\u0131m eksikli\u011fi y\u00fcz\u00fcnden, bedava do\u011fal yem kayna\u011f\u0131m\u0131z olan meralar adeta<br>kaderine terk edilmi\u015f durumda. Oysa geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler meralar\u0131n\u0131 korur, \u0131slah eder ve \u00e7ift\u00e7iye \u00fccretsiz<br>tahsis ederken biz tam tersini yap\u0131yoruz.<br>YERL\u0130 \u00dcRET\u0130M\u0130 DESTEKLEMEZSEK GIDA M\u0130LL\u0130YET\u00c7\u0130L\u0130\u011e\u0130 NASIL OLACAK?<br>\u0130SO Ba\u015fkan\u0131 Bah\u00e7\u0131van \u00e7ok yerinde bir tespitte bulunmu\u015f: &#8220;Tar\u0131m ve g\u0131dada milliyet\u00e7ilik y\u00fckseliyor.&#8221;<br>Pandemiden, Ukrayna sava\u015f\u0131ndan ve k\u00fcresel tedarik krizlerinden sonra t\u00fcm \u00fclkeler kendi \u00fcretimini<br>koruma alt\u0131na ald\u0131. Kimse ba\u015fka \u00fclkelere bel ba\u011flam\u0131yor art\u0131k.<br>T\u00fcrkiye\u2019nin de bu r\u00fczg\u00e2r\u0131 do\u011fru okumas\u0131 gerekiyor. Tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131 savunma sanayi kadar<br>stratejik bir alan olarak g\u00f6rmeden, bu alana ger\u00e7ek anlamda yat\u0131r\u0131m yapmadan g\u0131da g\u00fcvenli\u011fini<br>sa\u011flamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Unutmayal\u0131m: Savunma sanayiniz olabilir, silah\u0131n\u0131z olabilir, ama halk\u0131n\u0131z a\u00e7sa<br>hi\u00e7bir \u015feyin anlam\u0131 yok.<br>KIRMIZI ETTE K\u00dc\u00c7\u00dcKBA\u015eA D\u00d6N\u00dc\u015e \u015eART OLDU<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de k\u0131rm\u0131z\u0131 et deyince ilk akla gelen b\u00fcy\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131k oluyor. Oysa bu yakla\u015f\u0131m art\u0131k hem<br>pahal\u0131 hem de s\u00fcrd\u00fcr\u00fclemez. \u0130SO verilerine g\u00f6re, T\u00fcrkiye\u2019de k\u0131rm\u0131z\u0131 et t\u00fcketiminde b\u00fcy\u00fckba\u015f\u0131n pay\u0131<br>%39 seviyesinde. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde ise bu oran %25 civar\u0131nda.<br>K\u00fc\u00e7\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131k (koyun ve ke\u00e7i) hem maliyet a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha ucuz hem co\u011frafi ko\u015fullara daha<br>uygun hem de meraya dayal\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in yem krizinden daha az etkileniyor. Yani \u00e7\u00f6z\u00fcm asl\u0131nda<br>elimizin alt\u0131nda. Fakat koyun ve ke\u00e7i etine y\u00f6nelik t\u00fcketici al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 yeterince desteklenmiyor.<br>\u00dcstelik \u015fark\u00fcteri ve i\u015flenmi\u015f et sekt\u00f6rlerinde h\u00e2l\u00e2 b\u00fcy\u00fckba\u015f etin egemenli\u011fi s\u00fcr\u00fcyor.<br>Art\u0131k k\u00fc\u00e7\u00fckba\u015f et \u00fcretimini ve t\u00fcketimini art\u0131rmak bir tercih de\u011fil, mecburiyet haline geldi. Bu<br>noktada hem kamu politikalar\u0131na hem de toplumun bilin\u00e7lendirilmesine ihtiya\u00e7 var.<br>ANA\u00c7 HAYVANLARIN KES\u0130M\u0130: GELECE\u011e\u0130N KURBAN ED\u0130LMES\u0130<br>Raporda dikkat \u00e7eken bir di\u011fer nokta ise ana\u00e7 hayvan kesimleri. 2021-2023 aras\u0131nda 300 binden fazla<br>ana\u00e7 hayvan kesilmi\u015f. Bu durum, do\u011frudan \u00fcretimin gelece\u011fini tehdit ediyor. Ana\u00e7 hayvan demek,<br>yeni yavrular\u0131n kayna\u011f\u0131 demek. Onlar kesilirse, gelecekte hayvan varl\u0131\u011f\u0131n\u0131z da kalmaz.<br>Bu tabloya ra\u011fmen yeterli m\u00fcdahale yap\u0131lmad\u0131ysa, bu sekt\u00f6r\u00fcn kaderine terk edildi\u011fini g\u00f6sterir.<br>Tar\u0131mda da hayvanc\u0131l\u0131kta da g\u00fcn\u00fc kurtarmaya y\u00f6nelik politikalar yerine uzun vadeli planlar yapmak<br>art\u0131k ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz hale geldi.<br>SONU\u00c7: \u0130THALAT MODEL\u0130NE SON VER\u0130LMEL\u0130, YERL\u0130 \u00dcRET\u0130ME GER\u0130 D\u00d6N\u00dcLMEL\u0130<br>T\u00fcrkiye&#8217;nin hayvanc\u0131l\u0131kta ithalata dayal\u0131 yap\u0131s\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesi art\u0131k ekonomik, sosyal ve stratejik olarak<br>s\u00fcrd\u00fcr\u00fclemez. Bu model hem \u00fcreticiyi k\u00fcst\u00fcr\u00fcyor hem t\u00fcketiciyi ma\u011fdur ediyor hem de \u00fclkenin g\u0131da<br>g\u00fcvenli\u011fini tehlikeye at\u0131yor.<br>Yap\u0131lmas\u0131 gereken a\u00e7\u0131k:<br>Meralar \u0131slah edilip k\u00f6yl\u00fcn\u00fcn kullan\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131lmal\u0131,<br>Yem \u00fcretimi desteklenmeli,<br>K\u00fc\u00e7\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131k te\u015fvik edilmeli,<br>\u00d6rg\u00fctl\u00fc, yerel ve verimli \u00fcretim modelleri hayata ge\u00e7irilmeli.<br>G\u0131da meselesi art\u0131k sadece sofralar\u0131 ilgilendiren bir konu de\u011fil. Bu konu, do\u011frudan T\u00fcrkiye\u2019nin milli<br>g\u00fcvenli\u011fini, toplumsal sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve gelecek ku\u015faklar\u0131n\u0131n ya\u015fam kalitesini ilgilendiren bir \u00f6nceliktir.<br>G\u0131dada yerli \u00fcretimi esas almayan her ad\u0131m, yar\u0131n\u0131m\u0131z\u0131 riske atmakt\u0131r.<br>ZAFER \u00d6ZC\u0130VAN<br>Ekonomist-Yazar<br>zozcivan@hotmail.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130stanbul Sanayi Odas\u0131\u2019n\u0131n (\u0130SO) yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 \u201cHayvanc\u0131l\u0131k Sekt\u00f6r\u00fcne Bak\u0131\u015f: Sorunlar ve \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00d6nerileri\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 rapor, asl\u0131nda uzun zamand\u0131r g\u00f6rmezden gelinen ama toplumun sofras\u0131na kadarsirayet eden bir ger\u00e7ekli\u011fi g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor: T\u00fcrkiye hayvanc\u0131l\u0131kta&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":3123,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,26,267],"tags":[114,299,268],"class_list":["post-3122","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-kose-yazarlari","category-zafer-ozcivan","tag-ekonomi","tag-hayvancilik","tag-zaferozcivan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3122","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3122"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3122\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3126,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3122\/revisions\/3126"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3123"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3122"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3122"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sektorturk.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3122"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}